رم چیست و چطور کار میکند ؟

احتمالا تا کنون نام رم یا RAM را شنیده باشید اما به طور دقیق ندانید که چیست و دقیقا چه نقشی را در تجهیزات الکترونیکی و کامپیوتر ها ایفا میکند . اما به طور حتم از میزان اهمیت و ضرورت وجود آن آگاهی دارید . در این مقاله از آرون کامپیوتر قصد داریم شما را با این قطعه سخت افزاری جالب ، پیچیده و کاربردی یعنی ” رم ” آشنا کنیم .

رم چیست ؟

RAM مخفف عبارت Random Access Memory یک حافظه موقت می باشد که در کنار سایر پردازنده های مختلف قرار گرفته است . این نوع از حافظه جهت ذخیره سازی دیتاها و داده های مختلف این امکان را میدهد که فایل ها در زمانی کوتاه نوشته شوند و خوانده شوند ، آن هم بدون اهمیت در تاخیر و تقدم در خواندن و نوشتن . در اصل رم موجب سرعت بالاتر در عملکرد سیستم های مختلف شما میشود .

رم چه کاری باید انجام دهد ؟

رم بین پردازنده اصلی با سایر قسمت های مختلف سیستم مثل درایو سخت و غیره ارتباط سریعی برقرار میکند . در اصل حافظه موقت به این علت استفاده میشود که کامپیوتر باید اطلاعات زیادی را در مدت زمان بسیار کوتاهی پردازش کند تا عمل فراخوانی اطلاعات و ذخیره آنها را تسریع شود . به همبن علت هنگام خرید رم باید به همه نکات از جمله فرکانس رم ، تاخیر و…. توجه نمود تا انتخابی مناسب برای سیستم خود داشته باشید.

عوامل موثر در سرعت رم

فرکانس عامل تاثیرگذاری بر کارایی و سرعت رم میباشد. از جمله موارد دیگر تک کاناله بودن یا دو کاناله بودن ، ظرفیت حافظه و وجود خنک کننده مناسب  از عوامل موثر دیگر هستند

رم چطور عمل میکند ؟

ساختار رم شبیه به یک مجموعه جعبه  چند تایی است که هر کدام از آنها حاوی عدد های صفر یا یک هستند. هر یک از این جعبه‌ها یک آدرس خاص دارند که بر اساس شماره ستون و سطر آن مشخص شده اند. به یک مجموعه از این جعبه‌ها “آرایه” گفته می‌شود . هر جعبه یک سلول حافظه می باشد. ابعاد رم و ظرفیت آن کوچک است. معمولاً لپ تاپ‌های امروزی ۸ گیگابایت رم دارند؛ در حالی که ظرفیت هارد دیسک به ۱۰ ترابایت هم می‌رسد.

در مقابل درایو سخت داده ها را روی یک سطح مغناطیسی شبیه به صفحه گرامافون ذخیره می‌کند. در درایوهای SSD هم از تراشه‌هایی استفاده میشود که بر خلاف رم فرار نبوده ، بنابراین با قطع شدن  جریان برق، اطلاعاتشان از بین نخواهد رفت. میکروچیپ‌های رم، در قالب ماژول‌های حافظه با هم ترکیب شده که این ماژول‌ها روی اسلات‌های مادربورد نصب خواهند شد.

رم های قدیمی با جدید چه تفاوتی دارند ؟

DDR که استانداردی برای تعیین نسل های مختلف رم ها  می باشد ، در واقع مخفف Double Data Rate است . هر کدام از نسل های جدید DDR نسبت به نسل های قدیمی تر سرعت بیشتری را دارا می باشند و برق کمتری مصرف کرده  و تاخیر کمتری به همراه دارند.

تمامی مادربرد ها دارای شیار هایی هستند که نوع رم قابل استفاده بر روی ‌آنها را تعیین می‌کنند. مادربرد های سال ۲۰۱۴ به بعد فقط قادر به اتصال به رم های از نوع DDR۴ هستند و برای رم های قدیمی تر باید مادربرد های دیگری برای سیستم استفاده شود.

به طور ساده تر اگر بخواهیم به این موصوع بپردازیم مادربرد های DDR4 از رم های DDR4 و مادربرد های DDR3 از رم های DDR3  پشتیبانی میکنند.

• استفاده معمول و کاربردی روزمره : 8 گیگابایت رم برای وب گردی و کارهای روزانه و معمولی کافی می باشد .
• گیم : 16 گیگابایت رم به شما امکان استفاده از بازی هایی با بهترین تنظیمات گرافیکی را می دهد .
• ادیت و تولید محتوای ویدیویی و تصویری : 32 گیگابایت یا 64 گیگابایت رم برای کارهای فوق حرفه ای ادیت و ویرایش فیلم و عکس مناسب می باشد .
• تنظیم و میکس و مسترینگ موسیقی : 64 گیگابایت رم مناسب برای تولید کنندگان موسیقی در حد معمولی می باشد.

انواع رم کامپیوتر

• رم ها دارای دو دسته اصلی هستند:
• ۱ – DRAM‌ و یا Dynamic RAM: این رم ها پر استفاده ترین انواع رم لپتاپ هستند که بیش تر از همه در کامپیوتر ها به کار می روند. هر سلول حافظه رم داینامیک از یک ترانزیستور و یک خازن روی مدار مجتمع ساخته شده است و هر بیت دیتا در خازن ذخیره می گردد. ترانزیستور یک واسطه است که مدار کنترل تراشه حافظه و خازن را به یک دیگر وصل می کند.
• رم داینامیک یک مجوعه از میلیون ها خازن و ترانزیستور است و چون ترانزیستور ها بق بسیار کمی تامین می کنند موجب خالی شدن شارژ خازن ها می شود و دیتای آن ها نیز تخلیه میشود. پس دینامیک رم هم چند میلی ثانیه یک بار بای دوباره شارژ شود تا دیتا ذخیره شده در روی آن حفظ شود.
• ۲ – SRAM و یا Static RAM: این نوع رم از ۴ تا ۶ ترانزیستور ساخته شده است و تا زمانی که به برق متصل بماند دیتا را نگه می دارد ولی باید به شکل دوره ای refresh شود.
• استاتیک رم، سرعت بالا تری نسبت به داینامیک رم ها دارند اما هزینه آن ها نیزبالطبع بیش تر خواهد بود.
• اگر به تفاوت مشخصات رم کامپیوتر و مشخصات رم لپ تاپ دقت کنید، متوجه میشوید که روی رم دسکتاپ، عبارت DDR مشاهده می شود اما در رم لپتاپ، دو حرف LP مخفف Low Power نیز دیده می شوند. علت این موضوع تعداد پین کم تر رم لپ تاپ و طول کم تر آن است و در نتیجه برق کم تری را نیز مصرف می کند.

باس رم چیست و چه کارکردی دارد ؟

در هر سیستم باس‌های گوناگونی هست که وظیفه‌ی آنها این است تا بین اجزای مختلف ارتباط برقرار کنند. باس پهنای باندی است که آدرس‌ها، سیگنال‌های کنترلی، داده‌ها (سیگنالهای اطلاعات) را با هم مرتبط می‌کند. هر قدر که تعداد باندهای ارتباطی زیادتر شود ، سرعت ارائه‌ ها هم بالاتر می‌رود.

باس کامپیوتر به دو بخش خارجی و داخلی قسمت می‌شود:

• باس خارجی برای اتصال‌های خارجی مثل پرینتر و …. هستند (درگاه‌های الکترونیکی)
• باس داخلی هم همانطور که از نام آن مشخص است جهت اتصال‌های داخلی سیستم  مورد استفاده قرار میگیرند.

باس رم نمونه‌ای از باس داخلی است که بین سی پی یو و حافظه رم های مختلف ارتباط برقرار می‌کند.

در آخر

در این مقاله به بررسی کامل رم پرداختیم و تلاش بر آن بود که شما را با پایه ترین مفاهیم و ضروری ترین نکات مربوط به تهیه رم آموزش دهیم . در آخر فراموش نکنید که وظیفه رم کامپیوتر به قدری می باشد که طراحان و سازندگان صنعتی و الکترونیکی همواره به دنبال فناوری‌های تازه و جایگزین هستند که هم از سرعت بالایی برخوردار باشند و هم با مصرف توان کمتر، عملکرد کلی سیستم را بهبود ببخشند.چرا که رم اهمیت زیادی در ذخیره موقت داده های پردازش شده توسط سی پی یو دارد و به همین علت نیاز به ظرفیت های متفاوت و سرعت های مختلفی از آنها همواره روانه بازار میشوند.